Minoritenkirche Βιέννης: τι να δείτε

Ο ναός εν συντομία

Η Minoritenkirche βρίσκεται στην Minoritenplatz, στην πρώτη συνοικία της Βιέννης, την Innere Stadt. Χτίστηκε από τους Μινορίτες, τους Φραγκισκανούς μοναχούς γνωστούς στα λατινικά ως fratres minores, σε γαλλικό γοτθικό ρυθμό. Είναι ένας από τους πρώτους γοτθικούς ναούς στην ανατολική Αυστρία και διατηρεί ακόμη τη μεσαιωνική του μορφή: ψηλή στέγη, λεπτό πύργο και λαξευμένο κεντρικό πυλικό. Η επίσημη ονομασία του είναι Ιταλικός Εθνικός Ναός της Παναγίας του Χιονιού. Αυτή η δεύτερη ονομασία προέρχεται από ένα μεταγενέστερο κεφάλαιο της ιστορίας του, και ο παρακάτω οδηγός ακολουθεί και τις δύο. Οι επισκέπτες συναυλιών εισέρχονται ως φιλοξενούμενοι ενός ενεργού ναού, οπότε το κτίριο διατηρεί τον δικό του ρυθμό λειτουργιών γύρω από τη βραδιά.

Οι μοναχοί φτάνουν

Οι Μινορίτες κλήθηκαν στη Βιέννη το 1224 και έχτισαν ένα μικρό μοναστήρι και ένα παρεκκλήσι κοντά στο νέο τείχος της πόλης. Μετά τις πυρκαγιές της πόλης τη δεκαετία του 1260 και του 1270, ο βασιλιάς Ότοκαρ Β΄ της Βοημίας έθεσε τον θεμέλιο λίθο ενός μεγαλύτερου ναού. Το παρεκκλήσι διατηρήθηκε δίπλα του και αργότερα επεκτάθηκε. Μεταξύ 1596 και 1620 ο ναός χρησίμευσε για προτεσταντική λατρεία, ενώ οι μοναχοί συνέχισαν να τελούν τη Θεία Λειτουργία σε αίθουσες του μοναστηριού τους. Το μοναστήρι καθεαυτό κατεδαφίστηκε από το 1892, αλλά ο ναός το επέζησε. Ο ναός διατήρησε το όνομα του τάγματος πολύ καιρό αφού οι μοναχοί είχαν φύγει. Το πρώτο παρεκκλήσι καθαγιάστηκε το 1251 και αργότερα επεκτάθηκε και αφιερώθηκε εκ νέου στην Αγία Αικατερίνη.

Ένας ναός χτισμένος σε στάδια

Η κατασκευή διήρκεσε γενιές. Το χοροστάσιο Ludwig, που προστέθηκε στο ανατολικό άκρο, χτίστηκε μεταξύ 1316 και 1328 και χρησίμευσε ως τόπος ταφής τον 14ο και 15ο αιώνα. Το κεντρικό πυλικό χρονολογείται από το 1350 περίπου, και ο ναός περιγράφεται συνήθως ως ολοκληρωμένος μέχρι τότε. Το χοροστάσιο Ludwig κατεδαφίστηκε στην ανακατασκευή της δεκαετίας του 1780, και τοίχοι θεμελίωσης του μακρού χοροστασίου βρέθηκαν ξανά όταν κατασκευάστηκε ο υπόγειος σιδηρόδρομος τη δεκαετία του 1980. Έτσι, ο ναός που βλέπετε είναι ένα μεσαιωνικό κτίριο με ένα απόν άκρο, και το απόν άκρο αποτελεί μέρος της ιστορίας του. Οι μεσαιωνικοί ναοί χτίζονταν συχνά με αυτόν τον αποσπασματικό τρόπο, πρώτα ο κεντρικός ναός και αργότερα το χοροστάσιο. Ο δούκας Ρούντολφ Δ΄ υποστήριξε την ανοικοδόμηση του ναού και του μοναστηριού μεταξύ 1340 και 1400.

Το κεντρικό πυλικό

Το κεντρικό δυτικό πυλικό, περίπου του 1350, είναι το πιο γνωστό μεσαιωνικό γλυπτό εδώ. Ο σχεδιασμός του ακολουθεί ένα γαλλικό πρότυπο σπάνιο στην Αυστρία και αποδίδεται σε έναν μοναχό ονόματι Jacobus Parisiensis, Ιάκωβο του Παρισιού. Το τύμπανο φέρει μια σταύρωση με πενθούσες γυναίκες και έναν στρατιώτη, ενώ μορφές στέκουν στα λαξεύματα και στις δύο πλευρές. Τα πρόσωπα είναι λεπτά και η πτυχολογία εκλεπτυσμένη, γι' αυτό οι ιστορικοί τέχνης τη διαβάζουν ως γαλλική στο ύφος. Αν έχετε χρόνο να κοιτάξετε μόνο ένα πράγμα στο εξωτερικό, κοιτάξτε εδώ. Οι ιστορικοί τέχνης συνδέουν το ύφος με ένα εργαστήριο Μινοριτών που ήταν ενεργό μέχρι περίπου το 1360. Στον κεντρικό κίονα στέκει η Παναγία με το παιδί της.

Ο πύργος και οι πολιορκίες

Ένας ψηλός, λεπτός πύργος στέκεται μπροστά από το ανατολικό άκρο και τώρα φοράει μια χαμηλή, επίπεδη στέγη. Δεν ήταν πάντα έτσι. Στην πρώτη οθωμανική πολιορκία του 1529 οι υπερασπιστές χρησιμοποίησαν τον πύργο ως παρατηρητήριο, και τα οθωμανικά κανόνια του έριξαν την κορυφή. Επισκευάστηκε το 1623 και έχασε ξανά το στέμμα του στη δεύτερη πολιορκία του 1683. Δύο βλήματα κανονιού από εκείνα τα χρόνια εντοιχίστηκαν πάνω από την κεντρική πύλη το 1875 ως υπενθύμιση. Κοιτάξτε ψηλά στην πρόσοψη και μπορείτε ακόμα να τα βρείτε. Ο πύργος είναι λεπτός και ψηλός, και είναι ένας από τους ευκολότερους τρόπους να ξεχωρίσετε την εκκλησία ανάμεσα στις στέγες της πρώτης συνοικίας.

Η ιταλική εθνική εκκλησία

Στη δεκαετία του 1780 ο αυτοκράτορας Ιωσήφ Β΄ μετέφερε το τάγμα των Μινοριτών σε άλλο κτίριο και παραχώρησε την εκκλησία στην ιταλική κοινότητα της Βιέννης. Την ονόμασαν Maria Schnee, Παναγία των Χιονιών, από την εικόνα του τέμπλου που τοποθέτησαν, αντίγραφο μιας σεβάσμιας εικόνας στη Ρώμη. Η εκκλησία ανακαινίστηκε επίσης. Ο Johann Ferdinand Hetzendorf von Hohenberg αφαίρεσε τα μπαρόκ στοιχεία, γκρέμισε το χορό του Ludwig και έκλεισε το ανατολικό άκρο με μια επίπεδη θολωτή οροφή. Αυτό εξηγεί γιατί μια εκκλησία τόσο μεσαιωνική εξωτερικά φαίνεται τόσο λιτή και καθαρή εσωτερικά. Η επίσημη ονομασία Maria Schnee παρέμεινε, αν και η Minoritenkirche είναι το όνομα στην πλατεία. Ο ιερέας Clemens Maria Hofbauer διηύθυνε την εκκλησία από το 1808 έως το 1813.

Στο εσωτερικό της αίθουσας

Στο εσωτερικό είναι μια εκκλησία-αίθουσα με τρία κλίτη ίδιου ύψους, με νευρώδεις θόλους που υψώνονται από δεσμίδες πεσσών χωρίς κιονόκρανα. Μερικά από τα παράθυρα με ιχνηλασία είναι μεσαιωνικά πρωτότυπα. Ένα πέτρινο άγαλμα της Παναγίας, η Madonna della Famiglia, χρονολογείται από το 1350 περίπου. Το κύριο τέμπλο είναι νεογοτθικό έργο του Hetzendorf. Οι τοίχοι φέρουν ζωγραφισμένα οικόσημα ευγενών οικογενειών. Είναι ένας λιτός, ψηλός χώρος, και η πέτρα του προσδίδει την ηχητικότητα που αναφέρουν οι φίλοι των συναυλιών. Κοιτάξτε ψηλά και ακολουθήστε τις νευρώσεις του θόλου από πεσσό σε πεσσό. Το ανάγλυφο του τέμπλου είναι αντίγραφο της εικόνας Maria Schnee που τιμάται στη Santa Maria Maggiore στη Ρώμη.

Το μωσαϊκό του Μυστικού Δείπνου

Σε έναν πλαϊνό τοίχο κρέμεται ένα μωσαϊκό αντίγραφο σε φυσικό μέγεθος του Μυστικού Δείπνου του Λεονάρντο ντα Βίντσι, πλάτους περίπου 9 μέτρων. Φιλοτεχνήθηκε από τον Ρωμαίο μωσαϊκοποιό Giacomo Raffaelli υπό ναπολεόντεια κυριαρχία, ολοκληρώθηκε μόνο μετά την πτώση του Ναπολέοντα, αγοράστηκε από τον Αυστριακό αυτοκράτορα και αργότερα δόθηκε σε αυτή την εκκλησία. Τοποθετήθηκε στον τοίχο τη δεκαετία του 1840. Είναι το πιο εντυπωσιακό αντικείμενο του κτιρίου, και έχει τον δικό του οδηγό σε αυτόν τον ιστότοπο, με τις ημερομηνίες και τις διαστάσεις αναλυτικά. Αυτή η σελίδα απλώς παραπέμπει σε αυτό. Ο Φερδινάνδος Α΄ κάλυψε το κόστος της τοποθέτησής του.

Διαβάστε στη συνέχεια: Το μωσαϊκό του Μυστικού Δείπνου στη Βιέννη

Το μνημείο του Metastasio

Στον απέναντι τοίχο στέκεται ένα μαρμάρινο μνημείο αφιερωμένο στον Pietro Metastasio, τον αυλικό ποιητή της Βιέννης, έργο του γλύπτη Vincenzo Luccardi. Ο Metastasio ήρθε στη Βιέννη ως αυλικός ποιητής το 1729 ή το 1730 και πέθανε εκεί το 1782. Τα λιμπρέτα του μελοποιήθηκαν από πολλούς συνθέτες, γι' αυτό και το μνημείο ενός ποιητή ανήκει σε μια εκκλησία όπου σήμερα δίνονται συναυλίες. Ένα ανάγλυφο πάνω του περιγράφεται συνήθως ως απεικόνιση συνθετών μεταξύ των πενθούντων, με τον Mozart και τον Haydn ανάμεσά τους. Ο ίδιος ο ποιητής είναι θαμμένος σε άλλη εκκλησία της Βιέννης. Το μνημείο ανεγέρθηκε το 1855. Στο κεντρικό ανάγλυφο, ο Πάπας Πίος ΣΤ' εικονίζεται να ευλογεί τον ετοιμοθάνατο ποιητή.

Minoritenplatz και η διαδρομή προς τα εκεί

Η πλατεία έξω είναι μία από τις παλαιότερες δημόσιες πλατείες της Βιέννης. Είναι στρωμένη με ανάκτορα, και τα Αυστριακά Κρατικά Αρχεία βρίσκονται στον αριθμό 1. Μικρά μνημεία στην πλατεία τιμούν τον ζωγράφο Rudolf von Alt, τον ιερέα Clemens Maria Hofbauer και τον πολιτικό Leopold Figl. Η εκκλησία βρίσκεται στην Innere Stadt, οπότε τα περισσότερα κεντρικά ξενοδοχεία απέχουν έναν σύντομο περίπατο ή μια σύντομη διαδρομή. Σχεδιάστε τη διαδρομή σας με τον σχεδιαστή δημόσιων συγκοινωνιών της πόλης για την ημέρα του ταξιδιού σας και αφήστε χρόνο για να περπατήσετε στην πλατεία πριν ανοίξουν οι πόρτες. Η πλατεία έχει τον δικό της οδηγό σε αυτόν τον ιστότοπο. Τα Κρατικά Αρχεία, που ιδρύθηκαν τον 15ο αιώνα, στεγάζονται σε ένα κτίριο του 1901.

Για ποιους δεν προορίζεται

Αυτός ο οδηγός περιγράφει μια εκκλησία, και η κράτηση αφορά μια συναυλία. Αν θέλετε μια ξεναγημένη ιστορική περιήγηση στο κτίριο, αυτό το εισιτήριο δεν είναι για εσάς, γιατί η είσοδος αφορά αποκλειστικά τη συναυλία και η φωτογράφιση στο εσωτερικό δεν επιτρέπεται. Αν θέλετε να δείτε το μωσαϊκό στο φως της ημέρας χωρίς συναυλία, ελέγξτε τις δικές της ρυθμίσεις της εκκλησίας για επισκέψεις, γιατί δεν αποτελούν μέρος αυτού του εισιτηρίου. Και αν το ενδιαφέρον σας είναι αποκλειστικά η γοτθική αρχιτεκτονική, ίσως προτιμήσετε μια περιήγηση με τα πόδια. Αν η συναυλία είναι το ζητούμενο, το κτίριο έρχεται μαζί της. Οι ώρες επισκέψεων της εκκλησίας είναι υπόθεση της ίδιας της εκκλησίας, οπότε ρωτήστε εκεί.